CIA ujawniła dokumenty opisujące przebieg zamachu stanu w Iranie w 1953 roku

Kategorie: 

Źródło: CIA

Po 64 latach CIA odtajniła raporty, które przedstawiają szczegóły wydarzeń w Teheranie z 1953 roku. Stany Zjednoczone i Wielka Brytania zorganizowały zamach stanu przeciwko irańskiemu premierowi a wszystko zaczęło się od nacjonalizacji przemysłu naftowego.

 

W 1950 roku, amerykański koncern naftowy w Arabii Saudyjskiej w wyniku presji zgodził się dzielić swoimi zyskami z Rijadem. Oczekiwano wtedy, że brytyjska firma w Iranie, która również była pod dużym naciskiem, zechce przekazywać część swoich zysków Teheranowi, lecz Londyn odmówił. Wybrany w 1951 roku na premiera Mohammad Mossadegh rozpoczął nacjonalizację przemysłu naftowego. Był to początek problemów, który przyczynił się do zorganizowania operacji AJAX we współpracy między Stanami Zjednoczonymi a Wielką Brytanią oraz za przyzwoleniem irańskiego szacha Mohammada Reza Pahlawi'ego, który sprawował władzę nad tym krajem od 1941 roku i pozostawał pod wyraźnym wpływem USA.

 

Inspirowany z zewnątrz zamach stanu rozpoczął się 15 sierpnia 1953 roku. CIA i MI6 prowadziły kampanię propagandową, przekupiono część polityków i podburzano społeczeństwo przeciwko premierowi Mossadeghowi. Dziesiątki osób zostało aresztowanych i w stosunkowo bardzo krótkim czasie uznano, że zamach stanu zakończy się porażką. Główny konspirator generał Fazlollah Zahedi zaczął się ukrywać, natomiast szach Mohammad Reza Pahlawi uciekł z kraju. 18 sierpnia CIA wysłała depeszę do swojego agenta w Iranie, w której nakazała przerwanie operacji AJAX, lecz instrukcja została zignorowana.

 

Już na drugi dzień, tłumy zebrane z pomocą agentury CIA z powodzeniem dokonały przewrotu - premier Mohammad Mossadegh ustąpił ze swojej funkcji. Doszło do brutalnych walk na ulicach między jego zwolennikami a przeciwnikami. Mossadegh został aresztowany i na kilka lat zamknięto go w więzieniu. Utworzono nowy rząd, dzięki któremu Wielka Brytania ponownie uzyskała kontrolę nad złożami ropy naftowej, choć musiała dzielić się zyskami z Teheranem.

 

Odtajnione dokumenty CIA wskazują również, że ajatollah Abol-Ghasem Kashani, kleryk i czołowa postać polityczna w latach 50. XX wieku był przeciwny premierowi Mossadeghowi i utrzymywał bliskie relacje ze Stanami Zjednoczonymi w czasie gdy organizowały zamach stanu, choć sam był zwolennikiem nacjonalizacji ropy naftowej. Irański ajatollah miał otrzymywać pieniądze od USA i brać udział w przewrocie.

 

Operacja Ajax ostatecznie zakończyła się powodzeniem. Po tym czasie zaczęto aktywnie zwalczać wszelkie przejawy nacjonalizmu a współpracowników obalonego premiera zamykano w więzieniach lub zabijano. Lecz z biegiem lat siły przeciwne prozachodniej władzy w Iranie zaczęły rosnąć a w 1979 roku wybuchła islamska rewolucja. Zachód raz na zawsze utracił interesy w tym państwie. Od tego czasu relacje dyplomatyczne między Iranem a USA pozostawały zamrożone, natomiast dziś publicznie mówi się o zorganizowaniu kolejnego przewrotu.

 

Ocena: 

5
Średnio: 5 (4 votes)
Opublikował: John Moll
Portret użytkownika John Moll

Redaktor współpracujący z portalem zmianynaziemi.pl niemal od samego początku jego istnienia. Specjalizuje się w wiadomościach naukowych oraz w problematyce Bliskiego Wschodu



Komentarze

Portret użytkownika Bee

A co mnie ... mam to gdzieś..

A co mnie ... mam to gdzieś...dokładnie...gdyż nie mam wplywu na przeszłość...

Na pszyszlosc...z tym tez różnie...

Na teraźniejszość...chyba najbardziej szansa, ze mam...wiec cieszmy sie dniem dzisiejszym...sloncem...deszczem...

usmiechem i teczą...a reszte walić!!!

Ps. Med....iu m.... bardzo moje komenty nie przechodzily ....hmmmmmmm.... jak bardzo musialy kogos bolec... no tak prawda czasem boli.... juz nie pamietam o co biegalo ... ale masz tu rygor...

Dobrze, ze mam dystans heheh

Portret użytkownika dziadek ze wsi

Polska – Odkryto farmę trolli

Polska – Odkryto farmę trolli w polskim Facebooku i Twitterze liczącą 40 tysięcy fikcyjnych kont, farma trolli dla “fake news” zarządzana jest przez pojedynczą firmę PR. Jedna osoba prowadzi kilkanaście kont, które są angażowane w kampanie. Tak wynika z badań naukowców z Oxfordu, którzy przeanalizowali 50 tysięcy polskich twitterowych wiadomości. 1/3 pochodziła z fałszywych profili. Tweety zostały wysłane z 10 tysięcy kont. Według raportu, dotyczącego naszego kraju, znaczna część ruchu w mediach społecznościowych powstaje sztucznie przy udziale specjalnie zatrudnionych do tego trolli.

Portret użytkownika Taki

Cos Bardzo waznego z Naszego

Cos Bardzo waznego z Naszego podworka...

okazuje sie ze Nie-Nasz Rzad chce sprzedac POLSKA Kopalnie bo ...podobno...jest nie Rentowna??????? 

A tu wczoraj w ?...Idz pod Prad....przyszedl Pan Ktory badal Wszystkie Kopalnie i Mowi :

po dzien dzisiejszy wydobywalismy WEGIEL starymi metodami i do glebokosci TYLKO 1200m

a dzisiaj Mozemy wydobywac w Nowej Technologii do glebokosci 5400 m ....I TE Zloza sa warte TYLE Ile nasze PKB w nasrepnych 100 Lat (skromnie) przeliczajac.

Jezeli TERAZ POLITYCY sprzedadza ta Zyle Zlota......Oczywiscie Niemcom Bo ONI wiedza ile TO Warte zostaniemy na Zawsze Niewolnikami TYCH Idiotow....

Ludzie Na Barykady....to jest Nasza Najwieksza Szansa zostac Niezaleznym ENERGETYCZNIE....a to oznacza bedziemy bogatsi od WSZYSTKICH w calej Europie....

Nawet Prezydent nie wie o tym !!!!!!!!!

a Morawiecki chce to Sprzedac ????????????????????

Portret użytkownika And

Wyraz "kurvva" jest

Wyraz "kurvva" jest energetycznie bardzo negatywny. To tak jakby przeklinanie boga. Znam rodziny, które nie przeklinają i im się powodzi. Odrzucają to co nieczyste.

Szkoda, że większość Polaków nie odrzuca nieczystości.

Portret użytkownika Eva11

co za brednie ...

co za brednie ...

zlepek slow ,ktory ktos sobie ocenil ,ze bedzie tym zlym  ..

przeklenstwo to co innego ....tak wam namieszali ci pobozni w glowach ,ze z zwykelgo nic kompletnie nie znaczacego slowa zrobiliscie przeklenstwo !

przeklinac to zlorzeczyc ,a nie klac !

co innego jak uzywasz tych slow w strone innego  czlowieka !

ach dajcie spokoj ...

Naród, który nie wierzy w wielkość i nie chce ludzi wielkich, kończy się. Trzeba wierzyć w swą wielkość i pragnąć jej. S Wyszyński,

W Polsce bije serce swiata(N. Davies ) a czy Twoje bije dla niej? 

Portret użytkownika lipka

Nic nowego, to typowy

Nic nowego, to typowy scenariusz do takich działań i nie wiadomo po co to utajniają skoro wszyscy wiedzą na czym polega ich polityka. Dziwić może tylko, że tzw. sojusznicy typu Polska i ogólnnie kraje europejskie dają się wciągać w ich gierki. Film "Złoto dla zuchwałych" to właśnie typowe działanie Usa w krajach do których wkraczają, w filmie oczywiście chodziło o II Wś ale dla nich liczą się tylko łupy i fanty, które można w czasie zawieruchy zagrabić a wszystko podszyte zwykłą medialną i kłamliwą propagandą dla obecnej gry politycznej.  

Skomentuj